Skip to main content

Tískuljósmyndun Paolos Roversis


Hægt er að skynja tvo ólíka stíla í myndum Paolos Roversis. Annar er framsetning sem einkennist af dökkum skuggum og sterkum litum og hinn einkennist af myndbyggingu forma þar sem viðfanginu er raðað miðlægt inn í myndrammann. [163]

Blood and Roses 

María guðsmóðir, framsett í skærum rauðum klæðum í miðjum myndramma í freskum og í flæðandi rými í lofti kirkjunnar er viðloðandi á Ítalíu eins og sést í myndinni Assunta eftir Titian, sem máluð var 1516-1518. Þar sést upptaka guðsmóðurinnar til himna. [164 ] Hún er framsett í algjöru þyngdarleysi þar sem fætur hennar snerta ekki jörðina. Maríumyndin frá 17. og 18. öld sýnir hana almennt í rauðum klæðum þar sem vísun er í þjáningu hennar og tilbeiðslu vegna sonar síns. [165] Svipbrigði Maríu guðsmóður eins og þau sjást á umræddri mynd þar sem hún horfir til himins, eiga að túlka hana í þungum þönkum og væntumþykju í sorgmæddu andliti. [166]

Ljósmyndin Blood and Roses eftir Roversi var tekin fyrir japanska tískuvörumerkið Comme des Garçons árið 2015. Fatahönnuðurinn Rei Kawakubo lagði áherslu á setninguna „Rósir og blóð“ þegar fatnaðurinn á umræddri mynd var sýndur á tískusýningu þar sem fyrirsæturnar voru framsettar í stíl vændiskvenna 18. aldar og allar gengu þær á sviðinu í eldrauðum klæðum. [167] Hægt er að finna ólíkar túlkanir á vændiskonu, rósum og blóði í fornum menningum. Hugtakið vændiskona var notað sem niðrandi tákn um konuna og fyrirfannst í Rómarkirkju til forna. Sumir kristnir sértrúarsöfnuðir tengja fimm sár Krists á krossinum við fimm krónublöð rósarinnar, en nútímasértrúarsöfnuðir tengja rósina við blóð píslarvotta. Rósin birtist einnig sem tákn dauðans í grísk-rómverskri menningu og í kristinni trú. Samsetning fegurðar rósarinnar og stingandi þyrna hennar túlkar tvíhyggju í hugmyndinni um konuna sem annars vegar guðsmóður og hins vegar synduga. [168]

Til vinstri: Titian, Assunta, 1516-1518, olía á striga, 360 cm x 690 cm, Santa Maria Gloriosa dei Frari, Feneyjar. 


Til hægri: Paolo Roversi, Comme des Garçons, 2015, ljósmynd, https://www.vogue.com/article/met-gala-comme-des-garcons-reikawakubo?epik=dj0yJnU9blFrZHVwLThmcnE1eDdaZkVrZnpfR0YwQjFmQmVOMW4mcD0wJm49OHVPNU1Pc E1RaHZWU0Q4TS03SE1mUSZ0PUFBQUFBR0hsZnpR.






Viðfangið á mynd Roversis (til hægri) minnir á einhvers konar fígúru í látlausri líkamsstöðu guðsmóðurinnar í rauðum kjól. Hún horfir til himins og hallar höfðinu eilítið í þungum þönkum, líkt og sést í ofangreinda verkinu Assunta eftir Titian. [169] Andlit hennar er upplýst hvítt. Búningurinn sem hún klæðist minnir á skúlptúr en hann virðist massívur en Roversi framsetur hann þungan þar sem hann virðist yfirgnæfa líkama viðfangsins. Samt sem áður er ákveðinn léttleiki í honum þar sem hann er sýndur í þyngdarleysi í stóru, svörtu neikvæðu rými. Hann er jafnframt sérstaklega áberandi í skærum lit og lagskiptri áferð. Líkt og í Assunta er viðfanginu gefið frelsi frá þyngdaraflinu og virðist svífa upp. Fæturnir virðast ekki snerta jörðina vegna þess að bakgrunnurinn er ekkert lýstur. Rauðklæddu fígúrunni sem varpar ekki skugga (og sést svífandi) mætti einnig líkja við ómannlega veru í býsanskri list eins og hún kemur fyrir í kirkjulist Ravenna. 

Roversi vinnur út frá leikrænum stíl fatahönnuðarins sem líkist fremur listaverkum heldur en klæðilegum flíkum. Hlutar flíkurinnar og hársins eru í skerpu en ekki andlit viðfangsins (sem er þó áberandi þar sem það er bjartasta form myndarinnar). Verkið minnir á málverk þar sem útlínur flíkurinnar sjást ekki vegna þess að þær hverfa inn í svartan bakgrunninn og blandast honum líkt og verkið hafi verið málað inn í myndrammann með vasaljósi eða með pensli á striga. Einnig gefur skær rauður litur og fjarvera skugga viðfangsins til kynna lýsingu í leikhúsi eða málverki frekar en í ljósmynd. [170]Þegar formin eru máluð inn í skuggann með vasaljósi er hægt að nota ljósið líkt og pensil þar sem áhrif skapast líkt og grófar burstastrokur skera sig út í málverkum. Hægt er að sjá dæmi í ljósum bletti flíkurinnar við hægra læri konunnar. Útkoman verður draumkennd. [171]

Ákveðinn hreyfanleiki og hverfulleiki birtist í umræddri mynd. Peter Doroshenko, sýningarstjóri og framkvæmdastjóri samtímalistasafnsins Dallas Contemporary, lýsir stíl hennar sem draumkenndum og tímalausum. Athyglisvert er að hann útskýrir hæfileika Roversis til að fanga hreyfanleika í búningum Comme des Garçons þar sem viðföng Roversis þurfa oftast að standa kyrr á meðan myndin er tekin. 

Couture Allure

Í leiðaranum Coture Allure (sem þýðir töfrandi fatahönnun) sem Roversi gerði fyrir Vogue Italia sjást fleiri áhrif í framsetningu þegar myndin er lýst upp með vasaljósi. Yfirborð myndflatarins minnir á að verið sé að horfa á endurspeglun í vatni líkt og flöturinn sé á hreyfingu þar sem viðfangið birtist úr skugga í skærum litum og áferðin minnir á sambland af ólíkum burstastrokum með málningu, ásamt því að stórir hringlaga punktar koma fram í kjólnum sem fyrirsætan er í. Andlit viðfangsins glóir, sem leiðir til þess að útlínur þess eru óskýrar og blandast andlitið því í bakgrunninn. 



Paolo Roversi, Mariacarla Boscono, 2013, ljósmynd, http://fashioncow.com/2013/03/malgosia-belaguinevere-van-seenus-mariacarla-boscono-in-couture-allure-by-paolo-roversi-vogue-italia/.

Pierre Auguste Renoir, Bal du moulin de la Galette, 1876, 131 cm x 175 cm, olía á striga, Musée d‘Orsay, París.

Harðar útlínur skugga í andliti fyrirsætunnar gefa tilfinningu fyrir að andlitsdrættir séu teiknaðir í skörpum línum og málað hafi verið inn í þá. Tilfinning er fyrir mikilvægi í viðfanginu í björtum og skærum tónum andlitsins en fatnaðurinn er einnig áberandi þar sem lýsingin, sem virðist vera á hreyfingu, leikur um hann, og sambland skugga og ljóss magna upp áhrifin í áferð hans. Útkoman er því ólík því sem sést í lýsingu með leifturljósi eða sólarljósi og upplifunin er sjónræn frekar en raunveruleg. [173]

Sum verk Roversis minna á málverk impressjónista sem voru róttækir listmálarar og komu á sjónarsviðið í kringum 1880. Hringlaga form, sem máluð eru með ljósi á fatnað fyrirsætunnar í ofangreindri mynd eftir Roversi, minna sérstaklega á tækni þeirra. Litir voru málaðir á myndflötinn sem hringir eða línur eins og má sjá í málverkinu Bal du moulin de la Galette frá 1876, eftir Pierre Auguste Renoir. Þar sjást hringformin á fatnaði fólksins, máluð (upplýst) með pensli líkt og Roversi gerir.


Tasha Tilberg

Ljósmynd af fyrirsætunni Töshu Tilberg er vísun í annars vegar fresku og hins vegar myndlist í mósaík  Myndin er lagskipt. Hún er tekin í París árið 1997 á sjaldgæfa 8 x 10 mm gagnsæja polaroid-filmu þar sem hægt er að taka í sundur filmuna og bæta við lögum. Það mætti segja að myndin sé handverk þar sem hún er glædd með gyllingu og silfri í málmþynnu til þess að fá áferð sem líkist yfirborði gyllingar í kirkjulist. [174 ]Roversi aðhyllist þunnt lag af gyllingu og silfri vegna þess að það býr til viðkvæmni í ljósmyndinni sem og hárfínar speglanir í áferð hennar. Það gefur honum tilfinningu fyrir eins konar töfraspegli sem líkist áhrifum í endurspeglun mósaíkflísa kirkjunnar. [175]


Til vinstri: : Paolo Roversi, Tasha Tilberg, 1997, ljósmynd, https://wsimag.com/art/16481-paolo-roversi-polaroids. 

 Fyrir miðju: Christ Pantocrator Mosaík, Mílanó.https://www.etsy.com/listing/549783752/blessed-virgin-mary-mother-of-god.

 Til hægri: Höfundur óþekktur, portrait of a young girl, 1. öld, freska, https://arthive.com/artists/67973~Masterpieces_of_unknown_artists/works/403962~Portrait_of_a_young_girl_Portrait_of_the_poetess_Sappho 

Í gyllingu ljósmyndarinnar sést einnig áferð sem minnir á grófan stein eða líkt og málað hafi verið með grófum burstastrokum á steinvegg. Verkið minnir á freskuna The respose of the Virgin Mary eftir Theophanes the Greek frá 14. öld, sem máluð er á vegg bænahúss í Rússlandi. [176] Þar sést rauð fígúra sem líkist dúfu. Hún er máluð með útbreidda vængi, sem gerir formið er krosslaga. Fígúran er staðsett ofan við höfuð guðsmóðurinnar og horfir niður á hana, en formið sjálft minnir á krosslaga form sem stendur á höfði Tilberg í ljósmynd Roversis og virðist vera skúlptúr gerður úr hári fyrirsætunnar. Tilberg horfið örlítið niður á við líkt og hún sé djúpt hugsi og líkami hennar í látlausri stöðu snýr beint að myndavélinni. Fötin sem hún klæðist eru nútímaleg, og í skartgripunum sem prýða háls hennar sést áberandi (stór) kross. 

Gyllingin í umræddri ljósmynd Roversis er sérstaklega áberandi. Fyrirsætan virðist næstum hverfandi í bakgrunninn þar sem gyllingin er eins og hula yfir allri myndinni. Tilfinning er fyrir því að formin og bakgrunnurinn séu á sama fleti líkt og sést í býsönskum málverkum en þar sjást aflöguð form í gríðarlegri stærð. Þau virðast því ónáttúruleg. Þegar aflögun er gerð á mannlegri mynd eða formum má túlka það sem miðlun hugmyndar eða tilfinningar listamannsins. Manneskjan í myndrammanum er þá ekki eins mikilvæg í sjálfu sér, heldur er hún fremur hluti af fyrirhugaðri hugmynd. [177]

Stella

Stella eftir Roversi var tekin árið 1999. Stella Tennant (1970-2020) var bresk yfirstéttarstúlka sem varð vinsæl fyrirsæta í tískuheiminum í kringum árið 1990 og átti farsælan feril í um það bil 30 ár. Ljósmyndin birtist í hefti sem tímaritið Vogue gaf út undir nafninu Like a Painting. Föl húð fyrirsætunnar birtist líkt og hvítur marmari á svörtum bakgrunni. Hár Stellu birtist líkt og það hafi verið málað með pensli eða eins og það sé mótað úr leir, sem eykur enn meiri tilfinningu fyrir konunni sem marmarastyttu. Tónabreytingar sjást ekki í svörtu hárinu sem virðist skorið út í þykkum hornlaga skurði svo að formið eigi að líkjast hári. Pastellitir í mörgum litbrigðum, sem sjást á húð hennar líkt og málningarslettur, virðast ljóma. Yfirborð myndarinnar jafnframt glansar líkt og það hafi verið lakkað. [178]

Paolo Roversi, Stella,Paris, 1999, ljósmynd, https://www.artbook.com/blog-vogue-like-a-paintingroversi.html.

Málningin á húð hennar minnir á vatnsliti þar sem litirnir virðast gagnsæir og lagskiptir, en þau áhrif magnast þar sem þeir liggja á mikilli efniskennd í konunni (sem er í líki styttu). Gegnsæi og mjúkleiki einkenna málverk sem máluð eru með vatnslitum. Hægt er að vinna skjótt og útkoman er oft lífleg. Eðli pappírsins gegnir stóru hlutverki í gerð vatnslitamynda og eðli litanna gerir að verkum að hægt er að vinna lagskipt með þá. Hægt er að mála ólíka liti hvern yfir annan. [179] Í umræddri mynd eru birtuskilin í svörtu, hvítu og litríku sterk, og þar leikur svartur bakgrunnurinn ásamt hvítri húðinni væntanlega stórt hlutverk í að auka áhrifin í litagleðinni. 


Heimildir:

Þórdís Jóhanna Lareau. Tískuljósmyndun Paolos Roversis: Myndheimur með fornri aðferð." MA-ritgerð. Háskóli Íslands. 2022. https://skemman.is/bitstream/1946/40670/4/MA_ritgerd_%c3%bejl_AG.pdf

162 Cardini, „Paolo Roversi Talks Rihanna.“ 

163 Scott, „Paolo Roversi Interview.“ 

164 Titian, Assunta, 1516-1518, olía á striga, 360 cm x 690 cm, Santa Maria Gloriosa dei Frari, Feneyjar. 

165 Barzman, „Sacred Imagery and the Religious Lives of Women, 1650-1850,“ 243. 166 Wölfflin, Classic Art, 126. 50 

166 Wölfflin, Classic Art, 126.

167 Menkes, „Comme des Garçons: Roses and Blood.“ 

168 Kawther Mahdi Al Zwelef, „The Rose Journey,“ 230. 

169 Titian, Assunta. 51

170 Allaire, „Inside the New Exhibit of Paolo Roversi.“ 

171 Vogue Unique: Couture allure by Paolo Roversi | Vogue Italia. 172 Allaire, „Inside the New Exhibit of Paolo Roversi.“ 52 

172 Allaire, „Inside the New Exhibit of Paolo Roversi.“

173 Vogue Unique: Couture allure by Paolo Roversi | Vogue Italia. 

174 „Paolo Roversi. Polaroids 2 Jul — 14 Aug 2015.“ 

175 „Paolo Roversi.“ 176 Theophanes the Greek, The respose of the Virgin Mary, 14. öld, freska, Church of the Transfiguration, Karelia Republic. 53 

176 Theophanes the Greek, The respose of the Virgin Mary, 14. öld, freska, Church of the Transfiguration, Karelia Republic

177 Dillenberger, Style & Content in Christian Art, 60. 178 Reynolds, „Vogue: Like a Painting.“ 

178 Reynolds, „Vogue: Like a Painting.“

179 „Blæbrigði vatnsins: Vatnslitir í íslenskri myndlist 1880-2010.“ 54 

Popular posts from this blog

Pulp Fiction: Túlkun

  Heimildarmyndagerðamaðurinn John Grierson (1898-1972) lýsti heimildarmyndum sem skapandi framsetningu á raunveruleikanum (e. creative treatment of actuality). [1]  Oft er hægt að sjá sameiginleg einkenni í annars vegar heimildarmyndum og hins vegar skáldskap (hvíta tjaldsins). Í skáldskaparmyndinni  Pulp Fiction  (1994, Quentin Tarantino) má sjá hvernig leikstjórinn notar skapandi aðferð til að vísa í raunverulega sögu fyrri tíma og bera saman aðstæður nútímans við fortíðina, og einnig til að túlka aðalpersónur kvikmyndarinnar sem eru að knýja frásögnina áfram. Vincent Vega (John Travolta) og Mia Wallace (Uma Thurman) stíga inn í heim vinsællar menningar sjötta áratugarins þegar þau fara á veitingastaðinn  Jack Rabbit Slim´s  (mynd 1). Þar er starfsfólkið klætt upp sem sögulegar fígúrur þess tíma, eins og Buddy Holly og Marilyn Monroe. Þegar Mia stingur upp á veitingastaðnum, líkir hún Vega við Elvis Presley og segir að „Elvis manni“ myndi líka við þennan...

Dissected Buddha, 2011

Gonkar Gyatso, Dissected Buddha, 2011, samklipp, límmiðar, pensill á pappír, 280 x 229.9cm, Metropolitan Museum of Art, New York, USA. Flestir myndlistarmenn afmá hnitanet sem þeir nota til mælingar (sem auðveldar myndbygginguna), en athyglisvert er að  Gyatso  heldur því oftast í einhverju formi vegna þess að hann lítur á það sem tákn nútímalegrar framsetningar á leiðandi línum, eins þeim í gullna sniðinu. Ef litið er á verkið frá  búddískri  goðafræði, mætti túlka formin sem eru innan og utan við útlínur  Buddha , sem Mara, táknmið ills anda, tálsýnar og endurfæðingar. Skv. goðsögninni, sendi Mara her sinn til að freista  Buddha  með efnislegum og lostafullum gæðum, en þessi gæði eru einnig tákn ofbeldis. Þegar við rýnum í  fjöldan  af þessum smáu formum, dregur það athygli okkar frá hugtakinu  Buddha .  Gyatso  notar þessa framsetningu til að sýna okkur hvernig við missum sjónar á heildarmyndinni í nútíma neyslusamfélagi þeg...

Heimildaljósmyndun landslags í listrænum heimi Péturs Thomsen

 Pétur  Thomsen  (f. 1973), ljósmyndari, hefur á undanförnum árum fengið mikið lof hérlendis og erlendis fyrir ljósmyndaseríur sínar, sem fjalla um tilraunir mannsins til að ráðskast með náttúruna, og breyta henni í manngert  umhverfi.[1 ] Hér fjalla ég um eitt helsta verk hans,  Aðflutt landslag , og ber það saman við stefnu í landslagsljósmyndun sem kom á sjónarsviðið í  USA  u.þ.b. 1976, undir nafninu,  New   Topographics  (Hið manngerða  landslag).[2 ] Aðflutt landslag  er verk Péturs í heimildaljósmyndun Kárahnjúkavirkjunar, þar sem hann fór reglulega að mynda, en hann hóf verkefnið árið 2003, og var að mynda til ársins 2007. Myndirnar sína umbreytingu náttúrunnar af mannanna völdum á þessu tímabili, og má sjá hið manngerða landslag taka á sig mynd í mismunandi árstíðum, þar sem hann fór bæði á sumrin og veturna til að mynda, svo hægt sé að sjá breytinguna í landslaginu frá ári til  árs.[3 ] Pétur leggur áhe...